Шымкент қаласында еңбек нарығының даму қарқыны кадр даярлау жүйесіне жаңа талаптар қойып отыр. Қалада өндіріс, құрылыс, қызмет көрсету және логистика салалары белсенді дамыған сайын, жұмыс берушілер теориялық білімі ғана емес, нақты тәжірибесі бар мамандарды қажет етеді. Осыған байланысты кадр даярлаудың жаңа моделінде тәжірибеге басымдық беру негізгі қағидаға айналуда. Бұл тәсіл еңбек нарығы мен білім беру арасындағы байланысты күшейтіп, мамандардың сұранысқа сай қалыптасуына жол ашады.
Дәстүрлі оқыту жүйесінде студенттердің көп уақыты теориялық сабақтарға бөлініп, тәжірибе шектеулі көлемде ғана қарастырылатын. Мұндай жағдайда түлектер оқу орнын аяқтаған соң жұмыс орнында ұзақ бейімделу кезеңінен өтетін. Қазіргі таңда Шымкенттегі оқу орындары бұл кемшілікті ескеріп, тәжірибелік оқытуды күшейтуге басымдық беруде. Жаңа модель аясында оқу процесі нақты өндірістік жағдайларға жақындатылып, студенттер еңбек ортасын ертерек сезіне бастайды.
Тәжірибеге бағытталған оқытудың басты артықшылығы – студенттің кәсіби дағдыны нақты іс-әрекет арқылы меңгеруі. Теориялық білім тәжірибемен ұштасқанда ғана толық нәтиже береді. Шымкенттегі кәсіпорындарда өтетін өндірістік тәжірибе барысында болашақ мамандар технологиялық процестерді, құрал-жабдықтармен жұмыс істеуді, еңбек тәртібін және ұжыммен қарым-қатынасты үйренеді. Бұл дағдылар кейін тұрақты жұмысқа орналасу кезінде шешуші рөл атқарады.
Кадр даярлаудың жаңа моделінде тәжірибенің көлемі ғана емес, мазмұны да маңызды. Студенттер формалды түрде емес, нақты тапсырмалар орындау арқылы оқытылады. Олар өндірістік жоспарлау, сапа талаптарын сақтау, уақытты тиімді пайдалану сияқты еңбекке тікелей қатысты дағдыларды меңгереді. Мұндай тәсіл жас маманның жауапкершілігін арттырып, еңбекке деген саналы көзқарасын қалыптастырады.
Шымкент қаласының еңбек нарығы үшін бұл модельдің маңызы зор. Жұмыс берушілер дайын кадрды қабылдап, қосымша оқытуға кететін уақыт пен шығынды азайтады. Ал жас маман үшін тәжірибеге негізделген білім тұрақты жұмыс табу мүмкіндігін арттырады. Бұл өз кезегінде жастар арасындағы жұмыссыздықты төмендетуге және кадр тұрақтылығын қамтамасыз етуге ықпал етеді.
Сонымен қатар тәжірибеге басымдық беру еңбек мәдениетін қалыптастыруға да әсер етеді. Студент оқу кезеңінде-ақ еңбек тәртібіне үйреніп, өндірістік жауапкершілікті сезінеді. Бұл оның кәсіби ғана емес, жеке тұлғалық дамуына да оң ықпал етеді. Жаңа модель арқылы еңбекке бейім, нарық талаптарын түсінетін мамандар қалыптасады.
Қорытындылай айтқанда, Шымкент қаласында нарыққа қажет мамандарды даярлауда тәжірибеге басымдық беру – уақыт талабынан туындаған шешім. Бұл тәсіл кадр даярлаудың жаңа моделін тиімді іске асырып, еңбек нарығы мен білім беру жүйесінің үйлесімді дамуына негіз болады.
