Конституциялық мемлекеттің институционалдық негіздері: демократия, зайырлылық, құқық үстемдігі және әлеуметтік саясаттың біртұтастығы

Конституциялық мемлекеттің институционалдық негіздері: демократия, зайырлылық, құқық үстемдігі және әлеуметтік саясаттың біртұтастығы

Жаңа Конституция жобасында конституциялық мемлекеттің институционалдық негіздері айқын әрі жүйелі түрде айқындап көрсетілген. Құжатта мемлекеттің демократиялық, зайырлы, құқықтық және әлеуметтік сипаты оның қызметінің іргелі қағидаттары ретінде бекітіледі.

Демократия қағидаты халық билігінің үстемдігін білдіреді. Мемлекеттік биліктің қайнар көзі – халық екені нақты көрсетіліп, азаматтардың ел басқару ісіне қатысу тетіктері заңнамалық деңгейде бекітіледі. Бұл – мемлекеттік шешімдер қабылдау процесінің ашықтығын арттырып, билік пен қоғам арасындағы байланысты нығайтудың маңызды алғышарты.

Зайырлылық қағидаты мемлекет пен діннің арақатынасын құқықтық тұрғыдан айқындайды. Мемлекет діннен бөлінген, діни бірлестіктер заң алдында тең. Бұл норма қоғамдағы тұрақтылықты сақтауға, азаматтардың ар-ождан бостандығын қамтамасыз етуге бағытталған.

Құқық үстемдігі қағидаты – конституциялық құрылыстың өзегі. Барлық мемлекеттік органдар, лауазымды тұлғалар және азаматтар Конституция мен заңдарға бағынуға міндетті. Заңның үстемдігі құқықтық тәртіпті нығайтып, әділ сот төрелігін қамтамасыз етуге негіз болады.

Әлеуметтік саясаттың біртұтастығы да Конституцияда маңызды орын алады. Мемлекет азаматтардың әлеуметтік құқықтарын қамтамасыз етуге, әл-ауқатын арттыруға және әлеуметтік әділеттілік қағидатын жүзеге асыруға міндеттенеді. Бұл бағытта мемлекеттік саясат жүйелі және кешенді түрде жүргізіледі.

Осылайша, Жаңа Конституцияда бекітілген институционалдық негіздер демократиялық құндылықтарды орнықтырып, құқықтық мемлекетті қалыптастыруға және әлеуметтік тұрақтылықты қамтамасыз етуге бағытталған берік құқықтық іргетас болып табылады.

Қазір оқылып жатыр

Толығырақ

Қазақстан Республикасының жаңа Конституциясы азаматтардың құқықтары мен бостандықтарын қорғаудың заманауи құқықтық механизмін қалыптастырады. Құжат...

Қазақстан Республикасының жаңа Конституциясы елді әділетті, тең мүмкіндіктерге негізделген қоғамға айналдыру жолында институционалдық платформаны...

Жаңа Конституция жобасында конституциялық мемлекеттің институционалдық негіздері айқын әрі жүйелі түрде айқындап көрсетілген. Құжатта мемлекеттің...