Түркістан облысының Шардара қаласында “Таза Қазақстан” республикалық бағдарламасы аясында кең көлемді сенбілік ұйымдастырылып, «Шардара» су қоймасының жағалауы тұрмыстық қалдықтардан тазартылды. Іс-шараның негізгі мақсаты — өңірдегі табиғи су көзінің экологиялық жағдайын жақсарту, қоршаған ортаны қорғауға үлес қосу және тұрғындар арасында экологиялық мәдениетті қалыптастыру болды. Осы бағыттағы жұмыс тек тазалықпен шектелмей, қоғамға ой салу мен экологиялық жауапкершілікті арттыруды көздейді.
Жалпы шараға 300-ден астам азамат қатысып, олардың қатарында жергілікті тұрғындармен қатар спортшылар, жастар ұйымдарының өкілдері, еріктілер мен мемлекеттік қызметкерлер де болды. Ұйымдастырушылардың мәліметінше, сенбілік кезінде жағалаудан 3,2 тоннаға жуық тұрмыстық қалдық жиналып, арнайы техника көмегімен қалдықтарды полигонға шығару жұмыстары жүргізілді. Бұл қалдықтардың басым бөлігі балық аулауға келетін әуесқой балықшылар мен демалушылардың артынан қалған қалдықтар екені анықталған.
Тазалық жұмыстары барысында қатысушылар жағалау бойын бірнеше бөлікке бөліп, әр секторды мұқият тазалап шықты. Қалдықтар арасында пластикалық бөтелкелер, полиэтилен пакеттер, тағам қалдықтары мен бір реттік ыдыстар көп кездескен. Мұндай қалдықтардың табиғатта ыдырауы бірнеше ондаған жылдарға созылады, ал бұл жергілікті фауна мен флораға тікелей қауіп төндіреді. Сол себепті, ұйымдастырушылар мен экологиялық белсенділер табиғатты ластауға жол бермеу — әр азаматтың борышы екенін еске салып, мұндай акциялардың маңызын атап өтті.
Сонымен қатар, сенбілік кезінде қатысушыларға арнап экологиялық мәдениет туралы ақпараттық парақшалар таратылып, тұрмыстық қалдықтардың қоршаған ортаға тигізетін зияны туралы түсіндіру жұмыстары жүргізілді. Эко-белсенділер мен еріктілер халыққа қалдықтарды сұрыптап тастау, пластикті қайта өңдеу және табиғатты аялау туралы мәліметтер берді. Бұл жұмыс әсіресе жастардың арасында үлкен қолдау тапты. Жергілікті мектеп оқушылары мен колледж студенттері де белсенділік танытып, экологиялық қозғалысқа үлес қосуға дайын екенін көрсетті.
Шардара су қоймасы өңірдегі ең ірі су нысандарының бірі болып табылады. Ол тек ауыл шаруашылығына қажетті су көзі ғана емес, сондай-ақ облыс көлемінде туризмнің дамуына серпін беретін маңызды табиғи аймақ саналады. Жаз мезгілінде бұл аумаққа мыңдаған демалушылар келіп, шомылу, балық аулау және табиғат аясында тынығу сынды қызметтерді пайдаланады. Осыған байланысты су қоймасы маңындағы санитарлық тазалық пен экологиялық қауіпсіздік күн тәртібінен түспейтін мәселе болып отыр.
Жергілікті билік өкілдері бұл акцияның жалғасын табатынын, алдағы уақытта мұндай сенбіліктердің жиі ұйымдастырылатынын мәлімдеді. “Таза Қазақстан” акциясы аясында облыстың басқа да аудандарында ұқсас шаралар қолға алынып жатыр. Экологиялық мәдениетті насихаттау тек бір реттік емес, жүйелі түрде жүзеге асырылуы тиіс деген пікір басым. Шардара қаласының әкімдігі мен табиғатты қорғау мекемелері болашақта қалдықтарды басқарудың тиімді тетіктерін енгізу, қалдықтарды сұрыптайтын жәшіктер орнату және экотуризмді дамыту сынды бастамаларды да жүзеге асыруды жоспарлап отыр.
Мұндай шаралар, бір жағынан, қоғамды ортақ іске жұмылдырып, адамдардың табиғатқа деген көзқарасын өзгертсе, екінші жағынан, нақты экологиялық нәтижелерге қол жеткізуге жол ашады. Тек бір күннің ішінде бірнеше тонна қалдықтың жиналуының өзі — өңірдің экологиялық жағдайын жақсартуға бағытталған нақты қадамдардың бірі. Ал тұрғындардың сенбілікке деген белсенді қатысуы — жергілікті халықтың табиғатқа жанашыр екенін білдіреді.
Қорыта айтқанда, Шардарада өткен «Таза жағалау» экологиялық акциясы — тек тазалық шарасы ғана емес, тұрғындарды табиғатты аялауға үндейтін мағыналы бастама. Бұл бағыттағы жұмыстар жүйелі түрде жалғасын тауып, экологиялық мәдениеттің қалыптасуына серпін бермек. Табиғатты қорғау — тек мемлекеттік органдардың емес, әрбір азаматтың азаматтық борышы екенін ұмытпау қажет.
