Кәсіпкерліктің дамуы экономикалық белсенділікті арттырумен қатар халықты тұрақты жұмыспен қамтудың маңызды тетігі болып табылады. Жаңа кәсіпорындардың ашылуы, жұмыс істеп тұрған өндірістердің кеңеюі және шағын бизнестің дамуы еңбек нарығында жаңа мүмкіндіктер қалыптастырады. Шымкентте бұл бағыт кәсіпкерлікті дамыту мен жұмыспен қамту саясатының өзара байланысы арқылы жүзеге асырылып келеді.
2026 жылы қалада 31 398 адамды жұмыспен қамту шараларына қатыстыру жоспарланған. Жылдың алғашқы жеті айында 24 731 адам түрлі жұмыспен қамту шараларымен қамтылып, жоспардың орындалу көрсеткіші 78,8 пайызға жетті.
Оның ішінде 15 964 адам тұрақты жұмысқа орналастырылып, 2 440 адам уақытша жұмыс орындарына тартылды. Сонымен қатар 6 327 адам онлайн платформа арқылы кәсіби білім алуға бағытталды. Бұл көрсеткіштер еңбек нарығында жұмысқа орналастырумен қатар азаматтардың кәсіби дағдыларын дамытуға да назар аударылып отырғанын көрсетеді.
Кәсіпкерлікті дамыту бұл процесте ерекше орын алады. 2026 жылы осы бағытта 2 530 адамға қолдау көрсету жоспарланған болса, нақты 2 645 азамат тиісті қолдау шараларымен қамтылды. Нәтижесінде жоспар 104,5 пайызға орындалды.
«Бастау Бизнес» жобасы аясында кәсіпкерлік негіздеріне оқыту көрсеткіштері де жоспардан жоғары болды. 2 130 адамды оқыту көзделсе, 2 542 азамат оқуға тіркеліп, көрсеткіш 119,3 пайызды құрады. Кәсіпкерлік білімнің қолжетімді болуы азаматтардың өз кәсібін бастауына қажетті бастапқы дағдыларды қалыптастыруға мүмкіндік береді.
Жұмыспен қамтудың тұрақты болуы үшін жаңа жұмыс орындарының нақты экономикалық жобалар негізінде құрылуы маңызды. Шымкент қаласының 2026–2030 жылдарға арналған даму жоспары және жеке бастамалар аясында биыл 9 446 жұмыс орнын ашу жоспарланған. Оның 9 086-сы тұрақты, 360-ы уақытша жұмыс орындары ретінде қарастырылған. Бүгінде 9 429 адам жұмысқа орналасып, жоспар 99,8 пайызға орындалған.
Қаланың индустриялық дамуы да еңбек нарығына тікелей әсер етеді. Шымкенттегі сегіз индустриялық аймақта жүзеге асырылып жатқан 348 жоба аясында 8 960 жаңа жұмыс орны құрылған. Ал алдағы бес жылға қалыптастырылған инвестициялық жобалар пулы жүзеге асқан жағдайда тағы 19 мыңнан астам жұмыс орнын ашу көзделіп отыр.
Өндірістік кәсіпорындардың ерекшелігі – олардың айналасында қосымша жұмыспен қамту мүмкіндіктерінің пайда болуы. Зауыт немесе фабрика іске қосылған кезде өндірістің өзіне ғана емес, шикізат жеткізу, тасымалдау, қоймалау, техникалық қызмет көрсету және басқа да сервистік бағыттарға сұраныс артады. Нәтижесінде бір инвестициялық жоба бірнеше кәсіпкерлік бағыттың дамуына ықпал етуі мүмкін.
Сонымен бірге еңбек нарығының сапасы жұмыс орындарының санымен ғана өлшенбейді. Жаңа технологиялар енгізіліп, өндірістер жаңғырған сайын кәсіпорындарға білікті мамандар қажет болады. Сондықтан кәсіптік оқыту мен бизнестің нақты кадрлық қажеттіліктерін өзара байланыстырудың маңызы арта түседі.
Шымкентте кәсіпкерлік пен жұмыспен қамтудың қатар дамуы тұрғындарға тұрақты табыс көзін қалыптастыруға, ал бизнеске қажетті еңбек ресурстарын табуға мүмкіндік береді. Жаңа кәсіпорындарды іске қосу, шағын бизнесті қолдау және азаматтардың кәсіби дағдыларын жетілдіру жалғасын тапқан жағдайда кәсіпкерлік қаланың тұрақты жұмыспен қамтылуын қамтамасыз ететін негізгі экономикалық тетіктердің бірі бола алады.
