Ауыл шаруашылығы саласының алдында технологиялық жаңғырту, өнімділікті арттыру және азық-түлік қауіпсіздігін қамтамасыз ету бойынша ауқымды міндеттер тұрғаны атап өтілді. Бұл міндеттердің орындалуы кадрлар даярлау деңгейіне, қолданбалы ғылымның дамуына және заманауи агротехнологияларды нақты өндірісте тиімді енгізуге тікелей байланысты.
Орталықтың ұстанымы «саланың сұранысы – ғылыми зерттеулер – кадрлар – енгізу» атты тұтас тізбекті қалыптастыруға, дуальды және тәжірибеге бағытталған оқытуды күшейтуге, тәжірибелік станцияларды дамытуға және технологиялар трансфертінің тиімділігін арттыруға негізделген.
ҰАҒБО құрылымына 33 еншілес ұйым кіреді, оның ішінде 3 аграрлық жоғары оқу орны, 12 ғылыми-зерттеу институты және 16 ауыл шаруашылығы тәжірибелік станциясы бар. Мұндай кең желі селекция мен ғылыми зерттеулерден бастап тұқым материалын ауқымды көлемде өндіруге дейінгі толық циклді қамтуға мүмкіндік береді.
2025 жылы жалпы көлемі шамамен 106 мың гектарға жуық ауыл шаруашылығы дақылдары егілді. Оның ішінде дәнді және бұршақ дақылдары – шамамен 70 мың гектарды, майлы дақылдар – 20 мың гектарды, мал азықтық дақылдар – 17 мың гектарды құрады. Ғылыми егістік алқаптар айтарлықтай кеңейтілді.
Отандық тұқым материалын өндіруге ерекше назар аударылды. Нәтижесінде қазақстандық селекция сорттарының егіс алқаптары 11 мың гектардан астамға ұлғайып, жалпы өнім көлемі 9 мың тоннаға артты.
Негізгі жетістіктердің бірі – ҰАҒБО жүйесінде құрылған «Қазақ Тұқым» және «Оңтүстік» консорциумы тарапынан жоғары санатты тұқым өндіру болды. 2025 жылы консорциум 60 мың тоннадан астам суперэлиталық, элиталық және жоғары репродукциялы тұқым өндірді.
Бүгінде еншілес ұйымдар еліміздің әртүрлі топырақ-климаттық аймақтарына бейімделген отандық селекцияның 236 бәсекеге қабілетті сортының тұқымын ұсынуда. Олардың қатарында түпнұсқа (суперэлиталық), элиталық және жоғары репродукциялы тұқымдар бар.
Сарапшылардың пікірінше, тұқым шаруашылығын дамыту – азық-түлік тәуелсіздігінің берік негізі. Сапалы суперэлиталық және элиталық тұқымдар өнімнің тұрақтылығын қамтамасыз етіп, өнімділікті арттыруға және импортқа тәуелділікті азайтуға мүмкіндік береді.
Саланың сын-қатерлеріне жауап беру мақсатында ҰАҒБО кезең-кезеңімен агротехнологиялық хабқа трансформациялануда. Жаңа формат ғылымды, білім беруді, өндіріс пен бизнесті бір алаңда тоғыстыра отырып, жаңа буын кадрларын даярлау, қолданбалы әзірлемелер жасау және озық агротехнологияларды енгізу орталығына айналуға тиіс.
Стратегиялық сессия қорытындысы бойынша вице-министр ҰАҒБО-ның 2030 жылға дейінгі даму стратегиясын өзектендіруді және трансформациялау жөніндегі Жол картасын әзірлеуді тапсырды.
